39 miejsc, dla których warto wsiąść do samochodu
Co warto robić
Szlaki na Maderze są numerowane — PR1, PR6, PR8 — a na kilku z nich obowiązuje już płatne pozwolenie, które trzeba zarezerwować przed wyjściem na szlak. Przy każdym wpisie podajemy opublikowaną zasadę, datę, kiedy ją sprawdziliśmy, oraz powód, dla którego może się to nie spodobać.
Kultura, targi i wino
Blandy's Wine Lodge
Siedziba Madeira Wine Company w centrum Funchal, z przewodnikiem po bednarni i kadziach dojrzewania, zakończonym degustacją.
Najdroższa wycieczka jest wyceniana za osobę i wymaga grupy od dwóch do czterech osób, więc para rezerwująca ją płaci dwa razy, a nie dzieli kosztu. Jest to podane na stronie operatora i stale odczytywane błędnie.
Casas Típicas de Santana
Małe, trójkątne domki o konstrukcji drewnianej, z wysokimi strzechami ze słomy, w kolorach niebieskim, czerwonym i białym.
Domy przy przydrożnym centrum są zachowaną ekspozycją, a nie zamieszkanymi domostwami, a cały przystanek trwa około dwudziestu minut. Dojazd do Santana tylko z tego powodu to długa droga dla krótkiego spojrzenia; działa to jako dodatek do Queimadas lub PR9, a nie jako cel podróży.
Mercado dos Lavradores
Centralny kryty targ w Funchal, z architekturą epoki Estado Novo, panelami z płytek z 1940 roku oraz głównym handlem rybami, owocami i kwiatami w mieście.
Nachalne zachęcanie do degustacji i wysokie ceny za pokrojone owoce na niektórych stoiskach na górze to od dawna powtarzająca się skarga. Jedynym sposobem obrony jest uzgodnienie ceny przed przyjęciem czegokolwiek. Targ zamyka się także o 14:00 w sobotę i jest całkowicie zamknięty w niedzielę, co bywa niespodzianką dla odwiedzających w weekend.
Carros de Cesto do Monte
Wiklinowe sanki na drewnianych płozach, prowadzone ulicą z Monte przez dwóch kierowców w białych mundurach i słomianych kapeluszach.
Zamknięte w niedziele, co jest najczęstszym błędem w planowaniu wycieczki na wyspie. Trasa kończy się w Livramento, a nie w centrum Funchal, więc potem i tak potrzebna jest taksówka lub autobus, a przejazdy dla trzech osób są wstrzymywane w przypadku deszczu lub mokrej nawierzchni.
Punkty widokowe
Cabo Girão Skywalk
Zawieszona platforma ze szklaną podłogą, wysunięta nad morze na szczycie Cabo Girão.
Szklana podłoga jest istotą tego miejsca i jest naprawdę niepokojąca, co wyklucza ją dla osób z lękiem wysokości. Niezależni przewodnicy opublikowani w 2026 roku wciąż podają niższą cenę niż biuro turystyki, więc należy sprawdzić ofertę na SIMplifica, zamiast zakładać, że którakolwiek z kwot jest poprawna.
Fanal
Stacja leśna na wysokim terenie nad Ribeira da Janela, znana z grupy kilkusetletnich drzew laurowych til.
Każde znane zdjęcie Fanal zostało zrobione we mgle, a mgła na drodze przez płaskowyż Paul da Serra to realne zagrożenie podczas jazdy, a nie tylko element nastroju. W pogodny dzień jest to po prostu pole ze starymi drzewami, o czym mówią osoby, które przejechały przez całą wyspę, by je zobaczyć.
Pico do Areeiro
Trzeci najwyższy punkt Madery, dostępny drogą, z widokiem na centralny masyw górski.
Szczyt, do którego można dojechać samochodem z Funchal w znacznie mniej niż godzinę, to szczyt, który wypełnia się o wschodzie słońca, a parking nie jest duży. Jest tu chłodno i wietrznie przez cały rok, także w sierpniu, a widok całkowicie zależy od zachmurzenia. Przed ustawieniem budzika warto sprawdzić kamerę internetową.
Pico Ruivo
Najwyższy punkt archipelagu Madery, z widokiem na Curral das Freiras, Câmara de Lobos i doliny na północy wyspy.
Na szczyt nie prowadzi żadna droga i nie istnieje do niego żadna skrócona trasa. W dobre dni widoczne są Desertas i Porto Santo; w złe dni nagrodą za wspinaczkę jest wnętrze obłoku, a opłata nie jest zwracana z powodu pogody.
Rabaçal
Punkt startowy szlaku i punkt widokowy na płaskowyżu Paúl da Serra, centralny punkt dla szlaków levada z rodziny PR6.
Droga prowadząca w dół z ER 105 do Casa de Abrigo jest wąska i objęta ograniczeniami, więc do wyboru jest zejście pieszo lub skorzystanie z wahadłowego transportu, a wspinaczka z powrotem czeka na koniec dnia, a nie na jego początek. Obszar ten jest sklasyfikowany jako strefa odpoczynku i ciszy, czego nie odzwierciedla liczba odwiedzających szlak 25 Fontes.
Wioski warte poświęcenia dnia
Câmara de Lobos
Działające miasteczko rybackie na zachód od Funchal, pierwsze osiedlone miejsce na Madeirze, znane z zatoki z malowanymi łodziami rybackimi xavelhas.
Wciąż jest to prawdziwy port rybacki, a nie zachowana sceneria, co oznacza, że część z niego jest codzienna i nieco zaniedbana. Dla jednych odwiedzających to właśnie stanowi urok, dla innych – rozczarowanie w porównaniu z wersją znaną z obrazów.
Curral das Freiras
Freguesia położona w głębokiej dolinie o kształcie misy, otoczonej szczytami górskimi, niewidoczna od strony morza.
Widok, który wszyscy fotografują, pochodzi z punktu widokowego Eira do Serrado wysoko powyżej, a nie z dna doliny, więc dojazd do wioski nie jest tym samym, co zobaczenie tego widoku. Droga dojazdowa jest kręta i stroma, i nie jest to droga, którą warto się spieszyć.
Rejsy łodzią i wycieczki
Canyoning
Prowadzone zejścia stromymi potokami, łączące zjazdy na linie, wspinaczkę i skoki, przez wąwozy porośnięte laurowym lasem.
Silne deszcze w jakimkolwiek miejscu powyżej na plateau szybko podnoszą poziom wody, a operatorzy odwołują wyjścia na tej podstawie. Odwołany zjazd jest oznaką kompetentnego operatora, a nie straconego dnia, a te rozpadliny nigdy nie są miejscem, do którego wchodzi się samodzielnie.
Teleférico do Funchal
Kolej linowa wznosząca się od nabrzeża Funchal do Monte, nad dachami i ogrodami miasta.
Klasyczne połączenie to wjazd kolejką linową i zjazd sankami, a sanki nie jeżdżą w niedziele. Niedzielny wyjazd oznacza konieczność zakupu biletu powrotnego lub znalezienia autobusu czy taksówki na powrót. Osobna kolejka linowa prowadzi między Monte a Ogrodem Botanicznym i wymaga innego biletu.
Jednodniowy rejs na Porto Santo
Zorganizowany rejs w obie strony z Funchal na Porto Santo, z wypłynięciem rano i powrotem na koniec dnia.
Reklamowane ceny to najniższe stawki operatora, a nie stała cena. Czas na lądzie wyznacza rejs powrotny, nie Pan/Pani, a Porto Santo zasługuje na więcej czasu, niż to umożliwia. W przypadku wysokich fal rejsy są przekładane lub odwoływane.
Obserwacja wielorybów i delfinów
Wycieczki łodzią na głębokie wody blisko brzegu, gdzie lokalna organizacja turystyczna wymienia kilka gatunków delfinów i wielorybów regularnie obserwowanych.
Obserwacje nigdy nie są gwarantowane, a wzburzenie Atlantyku przy wybrzeżach Madeira sprawia, że choroba morska jest na tyle powszechna, że lepiej się na nią przygotować, niż liczyć, że się jej uniknie. Środki ostrożności należy podjąć przed wejściem na pokład — po odpłynięciu łodzi nie ma już takiej możliwości.
Ogrody
Jardim Botânico da Madeira
Regionalny ogród botaniczny prowadzony przez IFCN, w którym znajdują się referencyjne kolekcje madejrskiej i egzotycznej flory wyspy.
Cena wstępu wzrosła 1 stycznia 2026, więc każda kwota podana przed tą datą jest nieaktualna i znacznie zbyt niska. Psy, z wyjątkiem psów przewodników, nie są dopuszczane, podobnie jak rowery i gry z piłką, co wyklucza ogród jako miejsce, gdzie dzieci mogłyby biegać.
Monte Palace Madeira
Tropikalny ogród na wzgórzu nad zatoką Funchal, z kolekcją płytek, buddyjskimi rzeźbami i wielowiekowymi sagowcami.
Wnętrze budynku Palace nie jest otwarte dla zwiedzających, co zaskakuje osoby, które kupiły bilet z napisem Palace. Teren jest stromy, z bardzo dużą liczbą schodów, i nie jest to ogród, który każdy może szybko lub wygodnie przejść.
Parque Florestal das Queimadas
Park leśny w laurisylwie powyżej Santana, z zadaszonym schronem krytym strzechą i punktem startowym szlaku PR9.
Parking jest mały i obsługuje najpopularniejszą długą levada na wyspie, więc szybko się wypełnia, a nadmiar pojazdów parkuje na wąskiej drodze. Przybycie w środku przedpołudnia w lecie zwykle oznacza parkowanie w miejscu, które nie było do tego przeznaczone.
Baseny morskie, plaże i woda
Piscinas Naturais do Porto Moniz
Zarządzany kompleks kąpielowy wybudowany w formacjach skał wulkanicznych, gdzie woda morska stale przepływa przez baseny.
To płatny kompleks z ratownikami, przebieralniami, barem i punktem pierwszej pomocy, a nie dzikie kąpanie się. Sąsiednie baseny Cachalote, przy restauracji o tej samej nazwie, są bezpłatne, czego płatny kompleks nie reklamuje. Oba miejsca są narażone na fale atlantyckie, a morze zamyka je w dni z silnym wzburzeniem.
Praia do Porto Santo
Jedna ciągła plaża ze złotym piaskiem wzdłuż południowej strony Porto Santo, ze spokojną, czystą wodą.
Porto Santo to osobna wyspa, więc jest to co najmniej wycieczka jednodniowa, a znacznie lepiej sprawdza się pobyt z noclegiem. Wzdłuż całego pasa plaży nie ma niemal żadnego naturalnego cienia, a czas pobytu podczas rejsu jednodniowego jest ograniczony godziną powrotnego rejsu.
Praia do Seixal
Plaża z czarnym wulkanicznym piaskiem na północnym wybrzeżu, otoczona klifami i zielonymi górami tworzącymi naturalny amfiteatr.
Przez cały rok jest popularna wśród miłośników bodyboardingu, kajakarstwa i stand-up paddle, co jest uprzejmym sposobem powiedzenia, że fala jest tu znaczna. Plaża lubiana przez surferów niekoniecznie nadaje się do zwykłego pływania.
Poças das Lesmas, Seixal
Wulkaniczne baseny skalne w pobliżu plaży Laje, gdzie ciemne formacje bazaltowe zatrzymują turkusową wodę Atlantyku.
Oficjalna strona organizacji turystycznej zawiera niezwykle bezpośrednie ostrzeżenie: duże fale pojawiają się tu nagle i nieprzewidywalnie. To nie jest formułka, a dotyczy to zwłaszcza odsłoniętych krawędzi skalnej platformy.
Spacery i levady
PR1.1 Vereda da Ilha
Długie zejście na północ z Pico Ruivo do osady Ilha, z wysokogórskich wrzosowisk w doliny północnego wybrzeża.
Zejście o przewyższeniu ponad kilometra, niemal całkowicie w dół, co jest męczące dla kolan i nie daje nic w zamian. Trasa kończy się w osadzie znajdującej się daleko od miejsc parkingowych, więc odbiór trzeba zorganizować przed rozpoczęciem trasy.
PR1.2 Vereda do Pico Ruivo
Krótkie, bezpośrednie podejście na Pico Ruivo od zakończenia drogi przy Achada do Teixeira.
To zdecydowanie najłatwiejszy sposób, aby stanąć na najwyższym punkcie archipelagu, i właśnie dlatego jest tu tłoczno. Ścieżka biegnie powyżej granicy lasu przez całą trasę, bez żadnej osłony, a zimno, wiatr i chmury pojawiają się szybko, podczas gdy w Funchal nadal jest ciepło.
PR1 Vereda do Areeiro
Wysokogórski szlak grzbietowy między trzema najwyższymi szczytami wyspy Madeira, prowadzący przez tunele wykute w wulkanicznym tufie oraz wzdłuż wyrzeźbionych w skale schodów.
Jednokierunkowo od punktu widokowego Miradouro da Pedra Rija. Od tego miejsca nie ma zawracania, wyjście znajduje się przy Pico Ruivo po stronie Santana, a IFCN wyraźnie zaznacza, że nie zapewnia transportu powrotnego do Pico do Areeiro. Wschodnie odgałęzienie przez Pico das Torres jest zamknięte. Długie schody i silne narażenie na wysokość sprawiają, że trasa nie nadaje się dla osób z lękiem wysokości.
PR10 Levada do Furado
Jednokierunkowy spacer wzdłuż levady przez gęsty las laurowy, od hodowli pstrągów w Ribeiro Frio do Portela.
Trasa kończy się w Portela, skąd do samochodu pozostawionego w Ribeiro Frio jest daleka droga, dlatego potrzebne są dwa pojazdy, autobus lub zamówiona taksówka. Niektóre odcinki ścieżki są wąskie, z niezabezpieczonymi, stromymi urwiskami, a las, który czyni tę trasę piękną, sprawia też, że podłoże jest wilgotne przez większą część roku.
PR11 Vereda dos Balcões
Krótki, niemal płaski spacer wzdłuż levady przez las laurowy do punktu widokowego Balcões nad doliną Ribeira da Metade.
Najlepszy stosunek wysiłku do widoku na wyspie, i właśnie dlatego jest tu tłoczno. Widok na Pico do Areeiro, Pico das Torres i Pico Ruivo, od którego punkt widokowy wziął nazwę, istnieje tylko w bezchmurny dzień; przy zachmurzeniu z balkonu widać jedynie szarość. Zięby żyjące w tym miejscu są przyzwyczajone do dokarmiania, a dokarmianie ich nie jest przysługą.
PR13 Vereda do Fanal
Spacer po wysokim płaskowyżu, prowadzący z Paúl da Serra w dół do stacji leśnej Fanal i skupiska starych, ukształtowanych przez wiatr drzew laurowych til.
Słynny obraz Fanal zależy od mgły. Mgła oznacza jednak, że nic innego nie jest widoczne, a droga na płaskowyżu, ER 209, staje się w niej naprawdę niebezpieczna. Przy dobrej pogodzie trasa to przyjemny spacer do skupiska starych drzew, ale nie po to tu przyjeżdżają. Trasa prowadzi też z punktu do punktu, więc transport trzeba zorganizować na obu jej końcach.
PR14 Levada dos Cedros
Spacer wzdłuż levady, schodzący z Fanal przez gęsty las laurowy do Curral Falso.
Trasa prowadzi z punktu do punktu, tą samą drogą co PR13, i często jest błotnista. Las, który sprawia, że warto tędy iść, jest też powodem, dla którego podłoże nigdy w pełni nie wysycha, a obuwie, które sprawdziło się na levadzie na południu wyspy, tutaj się nie sprawdzi.
PR17 Caminho do Pináculo e Folhadal
Najdłuższa i najtrudniejsza z oznakowanych tras w tym rejonie, prowadząca przez wysokogórski teren między Lombo do Mouro a Encumeada, przez Caramujo i Folhadal.
Rejestr IFCN wskazuje, że trasa jest przejezdna wyłącznie między Encumeada, Folhadal, Caramujo i Bica da Cana, więc w danym dniu cała trasa może nie być dostępna. Jest to też jedyna trasa w tym rejonie oznaczona jako trudna, tunele wymagają latarki, a na wysokogórskim odcinku nie ma możliwości skrócenia trasy w razie problemów.
PR18 Levada do Rei
Spacer wzdłuż levady na północnym wybrzeżu, prowadzący z São Jorge w stromą dolinę porośniętą lasem laurowym, kończący się w Ribeiro Bonito.
Punktem początkowym jest oczyszczalnia ścieków São Jorge, która jest dużo mniej malownicza niż spacer, który po niej następuje. Ścieżka wzdłuż kanału jest wąska, z odkrytymi odcinkami, a powrót odbywa się tą samą drogą.
PR2 Vereda do Urzal
Długie przejście od zamkniętej doliny Curral das Freiras przez wysokie tereny i w dół do północnego wybrzeża.
Długa wspinaczka, po której następuje długie zejście, z punktu do punktu przez grzbiet wyspy, co sprawia, że transport na obu końcach jest problemem logistycznym, a nie szczegółem. Dwa oficjalne źródła podają też nieco różne długości trasy.
PR5 Vereda das Funduras
Spokojny wschodni spacer po lesie z punktu widokowego Portela przez las laurowy Funduras w dół do Maroços.
Jedna z najmniej uczęszczanych oznaczonych tras na Maderze, a cena za to jest taka, że krajobraz jest mniej spektakularny niż na szlakach, do których wszyscy ustawiają się w kolejce. Trasa prowadzi też z punktu do punktu z długim zejściem, więc kończy się w znacznej odległości od samochodu.
PR6.1 Levada do Risco
Krótki, płaski spacer wzdłuż lewady od punktu początkowego Rabaçal do punktu widokowego na wodospad Risco.
Dwa oficjalne źródła podają różne długości tej samej trasy, więc odległość należy traktować jako orientacyjną. Trasa współdzieli parking z najbardziej uczęszczanym szlakiem na wyspie, który wypełnia się szybko, a wodospad jest skromny w suche lato.
PR6.3 Vereda da Lagoa do Vento
Krótka odnoga sieci szlaków Rabaçal prowadząca w dół do wodospadu i basenu Lagoa do Vento.
Oznaczona jako łatwa, ale jest to zejście typu tam i z powrotem, co oznacza, że druga połowa to podejście na koniec dnia, który zwykle już wcześniej obejmował PR6. Osoby, które przeczytały ocenę trudności, a nie profil trasy, odkrywają to na samym dole.
PR6 Levada das 25 Fontes
Spacer wzdłuż lewady przez las laurowy do laguny zasilanej przez dwadzieścia pięć odrębnych źródeł wypływających z plateau.
Zdecydowanie najbardziej uczęszczany szlak na wyspie. Ścieżka wzdłuż kanału jest wąska, miejscami z niezabezpieczonymi urwiskami, a w godzinach szczytu doświadczenie polega w dużej mierze na ustępowaniu miejsca osobom idącym z przeciwnej strony. Jednokierunkowa pętla została wprowadzona właśnie po to, aby to opanować.
PR8 Vereda da Ponta de São Lourenço
Spacer przez bezdrzewny wschodni wulkaniczny półwysep, z widokiem na północne i południowe wybrzeże jednocześnie z wąskiego grzbietu czerwonej i ochrowej skały.
Na całym półwyspie nie ma cienia i nie ma drzew. To najgorętszy i najbardziej odkryty szlak na wyspie, nieustannie wietrzny, co jest jedynym czynnikiem czyniącym upał znośnym. Dwa oficjalne źródła również nie zgadzają się co do jego długości.
PR9.1 Levada do Caldeirão Verde, trasa dostosowana
Dostosowany odcinek lewady Caldeirão Verde między Queimadas i Pico das Pedras, przeznaczony dla odwiedzających o ograniczonej mobilności.
IFCN publikuje jedną stawkę za szlak i nie wyszczególnia opłat za trasy dostosowane, więc sposób naliczania opłaty jest tu wywnioskowany, a nie podany bezpośrednio. Oficjalna strona szlaku również nie zawiera oceny trudności ani czasu przejścia. Należy potwierdzić obie te informacje w SIMplifica przed wyjazdem.
PR9 Levada do Caldeirão Verde
Długi spacer wzdłuż lewady z Parku Leśnego Queimadas przez las laurowy wpisany na listę UNESCO i tunele skalne do amfiteatru Caldeirão Verde.
Oznaczony jako trasa o umiarkowanym stopniu trudności, ale pełne przejście tam i z powrotem do Caldeirão do Inferno to wymagający dzień, a Caldeirão Verde stanowi naturalne miejsce zawrócenia. Tunele są nieoświetlone i kapie w nich woda, krawędź kanału w kilku miejscach jest odsłonięta, a parking przy Queimadas jest na tyle mały, że szybko się zapełnia.